.png)
Τι είναι το άγχος;
Γιατί αισθανόμαστε άγχος;
Το άγχος αποτελεί ένα βασικό συναίσθημα για την επιβίωση του ατόμου καθώς βοηθά κάποιν να ανταποκριθεί στην καθημερινότητα αποτελεσματικά. Όταν το άγχος ξεπερνά τα όρια του φυσιολογικού εκεί μπορεί να υπάρχουν ενδείξεις υψηλού στρές και πίεσης σε σημείο που να μην είναι εφικτή η απόκριση στην καθημερινότητα. Σε πολλές περιπτώσεις το άγχος δημιουργεί μία αίσθηση ανικανότητας και δεν αφήνει το άτομο που δυσκολεύεται να κινητοποιηθεί. Τέτοιες περιπτώσεις μπορεί να εμφανίζουν και υψηλά επίπεδα ματαίωσης αλλά και θλίψης και για αυτό το λόγω συχνά το άγχος συνυπάρχει με την κατάθλιψη ή τα καταθλιπτικά συμπτώματα σε πολλούς ασθενείς.
Το άγχος είναι μια αίσθηση ανησυχίας, εντάσεως και ανασφάλειας που μπορεί να εμφανιστεί όταν κάποιος βρίσκεται αντιμέτωπος με κάτι που αντιλαμβανεται ως απειλή ή πρόκληση. Το άγχος μπορεί να είναι χρήσιμο, καθώς μπορεί να κινητοποιήσει και να βοηθήσει σε καταστάσεις επιβίωσης ή επίτευξης στόχων.
Οι λόγοι για τους οποίους που το άγχος μπορεί να είναι ανυπόφορο είναι πολλοί και ποικίλοι, και συχνά περιλαμβάνουν τα εξής:
-
Στρες: Οι πίεσεις και οι απαιτήσεις της καθημερινής ζωής, όπως το έργο, οι σχέσεις και οι οικονομικές δυσκολίες, μπορούν να προκαλέσουν άγχος.
-
Γενετικοί παράγοντες: Υπάρχει κληρονομική προδιάθεση για το άγχος, και άτομα που έχουν οικογενειακή ιστορία της διαταραχής μπορεί να είναι πιο ευάλωτα.
-
Χημικές ανισορροπίες: Διάφορες χημικές ανισορροπίες στον εγκέφαλο, όπως η ανεπαρκής λειτουργία των νευροδιαβιβαστών, μπορεί να συμβάλουν στην εμφάνιση του άγχους.
-
Σωματικές παράγοντες: Οι σωματικές παθήσεις και προβλήματα υγείας, όπως οι νευρολογικές διαταραχές ή οι ορμονικές αλλαγές, μπορεί να επηρεάσουν το άγχος.
-
Εκδηλώσεις του παρελθόντος: Συμβάντα τραύματος, κακές εμπειρίες ή απώλειες μπορούν να προκαλέσουν ψυχολογικό τραύμα και άγχος.
Πως καταλαβαίνω οτι έχω πολύ άγχος;
Οι άνθρωποι που βιώνουν έντονο άγχος συχνά μπορεί να υποφέρουν απο κρίσεις πανικού ή κρίσεις άγχους. Το άγχος γίνεται μη διαχειρίσιμο όταν μπορεί να προκύπτει μετά απο πολλές αλλαγές στην καθημερινότητα ή να είναι αποτέλεσμα μίας πολύ πιεστικής περιόδου. Οι άνθρωποι που υποφέρουν απο έντονο άγχος συχνά έμφανίζουν έντονους πονοκεφάλους, πόνους στο στομάχι, δερματικά προβλήματα και έντονη εφίδρωση, ή ταχυπαλμία. Σε πολλές περιπτώσεις το άγχος επηρεάζει και την αναπνοή καθώς η διαρκείς εγρήγορση δεν βοηθά το σώμα να βιώσει την κατάσταση ηρεμίας. Είναι επίσης, πολύ συχνό τα άτομα που βιώνουν έντονο άγχος να δυσκολεύονται να κοιμηθούν ή να φάνε. Υπάρχει απώλεια συγκέντρωσης, έντονη κινητικότητα και σε πολλές περιπτώσεις δημιουργούνται έντονα ξεσπάσματα θυμού ή δυσκολίες σχέσεων.
Ενδεικτικά αναφέρονται ομαδοποιημένα κάποια ανησυχητικά σημάδια άχγους:
Ψυχολογικά συμπτώματα:
-
Συναισθηματική αναταραχή: Ανησυχία, φόβος, ανασφάλεια, και ανησυχία για μελλοντικά γεγονότα.
-
Κατάθλιψη: Συχνά, η κατάθλιψη συνοδεύει το άγχος και μπορεί να περιλαμβάνει συναισθηματική κατάπτωση και απώλεια ενδιαφέροντος.
-
Νευρικότητα: Αυξημένη ερεθιστικότητα και αγρυπνία.
-
Συχνές σκέψεις για το άγχος: Συνεχείς σκέψεις και ανησυχίες για τα αίτια του άγχους.
Σωματικά συμπτώματα:
-
Επιτάχυνη καρδιακή ρυθμός: Αύξηση του καρδιακού παλμού και της παλμικής πίεσης.
-
Αναπνευστικά προβλήματα: Κούραση, αισθητική έλλειψη αέρα, αναστολή της αναπνοής και πονοκέφαλος.
-
Στομαχικά προβλήματα: Ναυτία, έλλειψη όρεξης, διάρροια ή δυσκοιλιότητα.
-
Μυική τάση: Εντατική μυϊκή τάση, τρόμος και δόνηση.
-
Εφίδρωση: Υπερβολική εφίδρωση, ειδικά στα χέρια και τα πόδια.
Συμπεριφορικά συμπτώματα:
-
Αποφυγή: Οι άνθρωποι με άγχος μπορεί να αποφεύγουν καταστάσεις ή τοποθεσίες που τους προκαλούν άγχος.
-
Υπερβολική κατανάλωση ουσιών: Ορισμένοι μπορεί να ψάχνουν ανακούφιση από το άγχος μέσω της αλκοόλ, ναρκωτικών ή άλλων ουσιών.
Ποιά είναι η πιο αποτελεσματική ψυχοθεραπεία για το άγχος;
Η βασική και περισσότερο αποτελεσματικά αποδεδειγμένη ψυχοθεραπεία για το άγχος είναι η Γνωσιακή Συμπεριφοριστική Θεραπεία (CBT). Η ΓΣΘ ψυχοθεραπεία αποτελεί την πλέον αποδεδειγμένη μέθοδο που στοχεύει στην θεραπεία απο τα συμπτώματα του άγχους και των κρίσεων πανικού.
Η ΓΣΘ μέσα απο συγκεκριμένες ασκήσεις και μεθόδους βοηθά στην μείωση των αγχώδων συμπτωμάτων και στην ομαλή λειτουργεία του ατόμου σε μια περισσότερο χαλαρή και άνετη καθημερινότητα. Λόγω της φύσης του άγχους και του δυσλειτουργικού τρόπου σκέψης που επηρεάζει τα άτομα που υποφέρουν απο έντονο άγχος, η θεραπεία εστιάζει στον έλεγχο των σκέψεων και της συμπεριφοράς. Λόγω της αναγκαιότητας του άγχους ως βασικό συναίσθημα για την επιβίωση διδάσκονται τεχνικές και μέθοδοι που βοηθούν τα άτομα με άγχος και πανικό να μπορέσουν να λειτουργούν ομαλά και χωρίς δυσκολίες στην καθημερινότητα τους. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τον έλεγχο του ατόμου ως προς τα συναισθήματα αλλά και τις δυσκολίες που προκύπτουν. Έχει αποδειχθεί η αποτελεσματικότητα της σε ενήλικες και εφήβους τόσο απο Ευρωπαικούς όσο και απο Παγκόσμιους φορείς, καθώς στοχεύει στην διαμόρφωση ενός περισσότερου υγιούς και λειτουργικού τρόπου σκέψης και συμπεριφοράς.
Η Γνωσιακή Συμπεριφοριστική Θεραπεία για το Άγχος προσφέρεται τόσο δια ζώσης όσο και εξ αποστάσεως. Η ψυχοθεραπεία εξ αποστάσεως έχει την ίδια αποτελεσματικότητα με την δια ζώσης καθώς εφαρμόζονται οι ίδιες τεχνικές και τα ίδια προτόκολλα. Τόσο οι ενήλικες όσο και οι έφηβοι μπορούν να ξεκινήσουν online ψυχοθεραπεία για το άγχος ανάλογα με τις ανάγκες τους.